Przygotowanie do okulistycznej procedury refrakcyjnej wymaga ograniczenia czynników, które mogą prowadzić do podrażnienia powierzchni oka lub zwiększać ryzyko zakażenia. Dotyczy to również makijażu, przedłużanych rzęs oraz zabiegów medycyny estetycznej wykonywanych w obrębie twarzy. Odpowiednie zaplanowanie tych procedur ma znaczenie dla jałowości pola operacyjnego, kondycji rogówki i prawidłowego przebiegu późniejszej rekonwalescencji.
Dlaczego makijaż może mieć znaczenie przed korekcją wzroku?
Kosmetyki stosowane w okolicy oczu pozostawiają na rzęsach i brzegach powiek mikrocząsteczki pigmentu, substancje tłuszczowe, drobiny tuszu czy brokatu. Nawet po demakijażu niewielkie ilości produktów mogą pozostawać między rzęsami lub w ujściach gruczołów Meiboma.
Podczas procedury refrakcyjnej powierzchnia oka znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie skóry powiek i rzęs. Obszary te naturalnie zasiedla flora bakteryjna powiek. Dlatego dokładna higiena ma ograniczyć możliwość przeniesienia drobnoustrojów na powierzchnię oka.
Szczególnej uwagi wymagają osoby z objawami zapalenia brzegów powiek, dysfunkcją gruczołów Meiboma lub nasilonym zespołem suchego oka. Takie nieprawidłowości mogą wpływać zarówno na stabilność filmu łzowego, jak i komfort podczas gojenia.
Rzęsy przedłużane i kosmetyki trwałe
Przedłużane lub zagęszczane rzęsy mogą utrudniać dokładne oczyszczenie brzegu powieki. Klej, złuszczony naskórek i osadzające się na rzęsach zanieczyszczenia tworzą środowisko sprzyjające namnażaniu drobnoustrojów. Z tego względu lekarz może zalecić ich wcześniejsze zdjęcie.
Usuwanie rzęs również powinno być odpowiednio zaplanowane. Preparaty rozpuszczające klej mogą działać drażniąco, dlatego nie powinno się wykonywać takiego zabiegu bezpośrednio przed procedurą okulistyczną.
Makijaż przed i po zabiegu – najważniejsze ograniczenia
Dokładne zalecenia zależą od zastosowanej techniki oraz stanu powierzchni oka. Jeżeli planowany jest zabieg korekcji wzroku, pacjent powinien stosować przede wszystkim instrukcje otrzymane od zespołu prowadzącego.
Do najczęściej przyjmowanych zasad należą:
- rezygnacja z makijażu oczu przez około 2–3 dni przed procedurą, zwłaszcza z tuszu, eyelinera, cieni oraz kosmetyków zawierających drobinki;
- przyjście w dniu zabiegu bez makijażu i kosmetyków w bezpośrednim sąsiedztwie oczu;
- wcześniejsze usunięcie przedłużanych rzęs, jeżeli takie zalecenie zostanie wydane podczas kwalifikacji;
- unikanie wykonywania demakijażu wymagającego intensywnego pocierania powiek tuż przed zabiegiem;
- powstrzymanie się od makijażu oczu po procedurze przez okres wskazany przez lekarza – w wielu schematach jest to co najmniej około tygodnia, a w części przypadków dłużej;
- niewcieranie kosmetyków i niewykonywanie intensywnego demakijażu podczas wczesnej rekonwalescencji pooperacyjnej.
Okres powrotu do makijażu nie powinien być określany wyłącznie na podstawie liczby dni od operacji. Znaczenie mają metoda korekcji, stopień wygojenia powierzchni oka oraz wynik kontroli okulistycznej.
Toksyna botulinowa, kwas hialuronowy i mezoterapia a korekcja wzroku
Dlaczego zabiegów estetycznych nie warto kumulować w jednym terminie?
Procedury wykonywane w okolicy czoła, brwi i skroni mogą powodować przejściowy obrzęk, tkliwość, zaczerwienienie lub miejscową reakcję zapalną. Dotyczy to m.in. podawania toksyny botulinowej, kwasu hialuronowego, mezoterapii czy niektórych peelingów chemicznych.
Po procedurach iniekcyjnych istnieje również miejsce wkłucia, czyli czasowe przerwanie ciągłości skóry. Z punktu widzenia okulistycznego istotne jest więc ograniczenie sytuacji, w których świeżo wykonany zabieg estetyczny i procedura dotycząca rogówki odbywają się w bardzo krótkim odstępie.
Należy uwzględnić przede wszystkim:
- możliwość wystąpienia obrzęku tkanek okołooczodołowych;
- miejscowy stan zapalny lub podrażnienie po iniekcji;
- ryzyko migracji drobnoustrojów z uszkodzonej skóry;
- konieczność uciskania lub masowania okolicy twarzy po wybranych procedurach;
- drażniące działanie preparatów stosowanych podczas peelingów i zabiegów kosmetologicznych.
Zabiegi z użyciem toksyny botulinowej, wypełniaczy, mezoterapii czy intensywnych peelingów najlepiej planować poza bezpośrednim okresem przed- i pooperacyjnym. Dokładny odstęp czasowy powinien zostać ustalony indywidualnie z okulistą, ponieważ zależy od rodzaju zabiegu estetycznego oraz metody korekcji refrakcyjnej.
Jak wygląda ocena powierzchni oka przed procedurą?
Podczas kwalifikacji w Ośrodku Okulistyki Klinicznej SPEKTRUM oceniany jest nie tylko sam układ optyczny oka, ale również jego powierzchnia. Pacjent powinien zgłosić się na badanie bez makijażu oczu, co umożliwia dokładną ocenę skóry, rzęs i brzegów powiek.
Lekarz może zwrócić uwagę na film łzowy, stan nabłonka rogówki, brzegi powiek oraz cechy zapalenia lub dysfunkcji gruczołów Meiboma. W przypadku stwierdzenia zmian wymagających leczenia przygotowanie powierzchni oka może poprzedzać dalsze postępowanie. Celem jest ograniczenie czynników mogących zakłócić pomiary oraz stworzenie możliwie bezpiecznych warunków zabiegowych.
Higiena i odstępy czasowe mają znaczenie dla gojenia
Makijaż, sztuczne rzęsy czy zabiegi estetyczne nie są obojętne dla okolicy poddawanej procedurze okulistycznej. Mikrocząsteczki kosmetyków, naturalna flora bakteryjna oraz przejściowe reakcje tkanek po iniekcjach mogą zwiększać ryzyko podrażnienia lub zaburzać warunki potrzebne do prawidłowej regeneracji.
Świadome przestrzeganie zasad higieny oraz odpowiednich odstępów między procedurami estetycznymi a chirurgią refrakcyjną pozwala ograniczyć możliwe czynniki ryzyka i wspiera prawidłowy przebieg regeneracji rogówki. Konkretne terminy zawsze powinny wynikać z indywidualnych zaleceń lekarza prowadzącego.